Sendeirismo / Ruta Máquina do Tiempo
baixalimiaxures.com
LOBIOS
ENTRIMO
MUIÑOS
LOBEIRA
BANDE
Parque Natural Baixa Limia-Serra do Xurés
Gerês Xurés
Parque Nacional Peneda Gerês
Bisbarra Natural
RUTA NA BISBARRA DA BAIXA LIMIA (Autor: José Mª. Eguileta Franco)
Iniciamos a ruta (uns 110 Km.) en Bande, tomamos a estrada N-540 cara a vila romana de "Aquis Querquennis" e a 2 km. a "Igrexa de Sta. Comba". Despois de desfrutar da paisaxe do encoro das Conchas, podemos achegarnos á "Ermiña do Viso" e visitar os monumentos megalíticos do "monte das Motas" excavados por F. López Cuevillas en 1.923. Para comer un bo lugar é Lobios. Dende aquí achegarémonos, en direción á Portela d' Home a Bubaces, onde están os "Baños de Riocaldo" (5Km.), e entón ata a "ponte Nova" (4 Km.). De volta a Lobios tomamos a estrada da Cela e a tan só 4 Km. chegamos ao "castelo da Vila" e a uns 20 Km. mais, Maus de Salas para comenzar o "circuito Megalítico". Se nos satisface a rota, en outras ocasións seria posible visitar outros lugares históricos e arqueolóxicos próximos, coma o "Castelo de Lindoso" (Portugal), a "Igrexa de San María a Real" en Entrimo, ou o "Castelo de San Rosendo" (Castro Leboreiro -Portugal-). Todos estes monumentos moi próximos entre si.
MAPA DE LA RUTA

IMOS FACER UNHA EXCURSIÓN POLA BAIXA LIMIA A TRAVES DO TEMPO. XOGAREMOS DENDE A EPOCA DOS ROMANOS ATA A PREHISTORIA, E DENDE ÉSTA ATA A IDADE MEDIA, COMA SE VIAXÁRAMOS NA MÁQUINA DO TEMPO. VEREMOS A OBRA DESTAS XENTES NA NOSA HISTORIA, COMO VIVIAN, ONDE SE ENTERRABAN E MESMO POR ONDE CAMIÑABAN.

A VIAXE SERÁ POSIBLE COA ATENTA OBSERVACIÓN DOS RESTOS ARQUEOLÓXICOS, COAS COUSAS QUE ELES NOS CONTAN. PREPARÉMONOS PARA ESCOITAR O SON DAS PEDRAS...

AQUIS QUERQUENNIS (Bande): Cronoloxía Altoimperial (s. I-II d.C.). Romanización

O conxunto arqueolóxico, próximo á Vía XVIII, está formado por tres elementos distintos: o Campamento, ou recinto fortificado que acolle unha unidade auxiliar da Legió VII Gemina. A Vila, rexida por un Dominus (Señor) con unha adicación preferentemente agrícola. A Mansión, lugar de descanso e hospedaxe para viaxeiros e animais de tiro e carga. Nesta zona as mansions localízanse nas proximidades de fontes termais.

EXCAVACIONES DE AQUIS QUERQUENNIS
IGLESIA DE SANTA COMBA

SANTA COMBA (Bande). S. VII. Visigótico (Alta Idade Media)

O Templo é a única construcción conservada dun antigo mosteiro. Ata o s. XVII gardou as reliquias de San Torcuato. Ten planta de cruz grega con unha capela retangular en cabeceira, e está dividida en tres naves cubridas con bóvedas de cañón, que insinuan a forma de ferradura. Os capiteis, de estilo corintio, apóianse en colunas de mármore. No ábside consérvase unha fermosa celosía de mármore calado.

BAÑOS DE RIOCALDO (Lobios). S. I-IV d.C. Romanización

Os restos da Vila están formados por varias dependencias entre as que destaca unha casa con hipocausto. Este sistema de calefacción consiste nunha cámara de aire edificada baixo a casa, sostida por pilastras de ladrillos, que se quentaba por medio de varios fornos adosados. O teito desa cámara cadra co chan da estancia e o calor irradia dende o sótano cara o interior da vivenda a través do chan. Esta Vila, chamada "Aquis Originis", está ao lado da fonte termal de río Caldo ou Calidus.

AQUIS ORIGINIS
MILIARIOS LOBIOS

A PONTE NOVA: VIA XVIII ou VIA NOVA (Lobios). S. I d. C. Romanización

A calzada xunguía as cidades de Brácara Augusta (Braga) e Astúrica Augusta (Astorga). Foi construida con pedras alisadas encaixadas sobre unha trincheira excavada nas ladeiras do Xurés. Nesta paraxe da Ponte Nova concentráronse varios miliarios (feitos para indicar a distancia en millas dende Braga), movéndose dos seus lugares orixinais, que coincidían coas millas.

CASTELO DA VILA (Lobios). Ata S. XV. Baixa Idade Meia.

As suas ruínas mostran as tipoloxía dun castelo rochoso, erguido sobre un irregular bico con fáciles defensas naturais, reforzadas con murallas, torreóns e un foso excavado na pedra. A documentación atestigua a sua existencia, cando menos, no século XII e a sua destrucción violenta asemella cadrar coa Segunda Guerra Irmandiña (finais do século XV). A fortificación xogou un destacado papel no transcurso das guerras da primeira independencia de Portugal.

 
 

MEGALITOS DO VAL DE SALAS (Muiños). 3500 a. C. - 2000 a. C (Megalitismo-Neolítico Final)

Estes monumentos funerarios, semellantes ós nosos panteóns, estaban formados por unha cámara, edificada con grandes lousas, e un túmulo, unha pequena morea de terra protexida por unha coraza de pedras e que case cobre a cámara. Nela introducían os defuntos, xunto con un número de pezas funerarias: machetas, gubias, puntas de flecha, todos de pedras, asi coma cerámica e outros útis. Os construtores destes monumentos foron os primeiros agricultores e gandeiros que coñecemos nesta bisbarra, hai case 6000 anos.

baixalimiageres@hotmail.com
© www.baixalimiaxures.com